Wat is as-built documentatie en waarom is het verplicht?

Wanneer is as-built documentatie verplicht?

De verplichting hangt af van het type project, de opdrachtgever en de geldende regelgeving:

Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb). Sinds de inwerkingtreding van de Wkb is de aannemer verantwoordelijk voor de bouwkwaliteit en moet hij aantonen dat het opgeleverde werk voldoet aan de bouwtechnische eisen. As-built documentatie speelt hierin een centrale rol als bewijsmiddel.

Contractuele verplichtingen. Veel opdrachtgevers, zeker overheden en professionele vastgoedbeheerders, nemen as-built documentatie op als eis in het bestek of de opdracht. Zonder as-built documentatie geen goedkeuring van de oplevering.

BIM-protocol en ILS. Wanneer er een BIM Basis ILS (Informatie Leverings Specificatie) van toepassing is, staat daarin beschreven welke informatie in welk detailniveau (LOD) moet worden opgeleverd. Het as-built model vormt dan de eindoplevering van het BIM-traject.

Subsidie- en vergunningsvoorwaarden. Bij sommige subsidietrajecten en vergunningen is het vastleggen van de werkelijke situatie een vereiste voor afronding.

As-built en 3D laserscanning

Traditioneel wordt as-built documentatie opgesteld door de aannemer of installateur: de tekeningen worden handmatig bijgewerkt op basis van wat er tijdens de bouw is gewijzigd. Het probleem is dat dit vaak onvolledig of onnauwkeurig gebeurt. Wijzigingen worden vergeten, afmetingen worden geschat in plaats van gemeten, en de documentatie loopt achter op de werkelijkheid.

3D laserscanning biedt een alternatief. Door het gebouw na oplevering te scannen, leg je de werkelijke situatie millimeternauwkeurig vast. De pointcloud die daaruit voortkomt, is per definitie as-built: het is een exacte weergave van wat er staat, niet van wat er getekend was.

Op basis van die pointcloud kan vervolgens een as-built BIM-model worden opgebouwd via Scan-to-BIM. Dat model vormt een betrouwbare basis voor de gebouweigenaar, de beheerder en alle partijen die in de toekomst met het gebouw werken.

As-built voor de toekomst

De waarde van as-built documentatie zit niet alleen in de oplevering. Het is een investering in alles wat daarna komt:

• Bij een volgende renovatie of verbouw werk je op actuele gegevens in plaats van op tekeningen die al bij de eerste oplevering niet meer kloptenFacility managers kunnen onderhoud plannen op basis van de werkelijke installaties en positiesBij calamiteiten (brand, waterschade) is direct duidelijk welke constructies en installaties zich waar bevindenTaxateurs en makelaars werken met betrouwbare oppervlaktegegevens

Zonder as-built documentatie begint elke volgende ingreep met dezelfde vraag: wat staat er eigenlijk? Die vraag beantwoorden op het moment dat je hem stelt, is altijd duurder dan hem bij oplevering al vastgelegd te hebben.

Samengevat

As-built documentatie legt de werkelijk gebouwde situatie vast en voorkomt dat je in de toekomst werkt op achterhaalde informatie. Met de komst van de Wkb wordt het belang ervan alleen maar groter. 3D laserscanning levert de meest nauwkeurige en volledige basis, van pointcloud tot as-built BIM-model.